بررسی نقش و جایگاه امنیت منطقه جنوب شرق در امنیت پایدار کشور
کد مقاله : 1702-PAYDARI (R1)
نویسندگان
بهنام مقدسی، مجید ترابیان *
دانشگاه امیرالمومنین(ع)
چکیده مقاله
استان سیستان و بلوچستان از استراتژیک ترین استان‌های کشور از جنبه امنیتی و مرزی به شمار می‌رود که به دلایل مختلف ازنظر توسعه اقتصادی و اجتماعی در وضعیت پایین‌تری نسبت به سایر استان‌های کشور قرار دارد. استان سیستان و بلوچستان داشتن مرز مشترک با دو کشور ناامن و بی‌ثبات افغانستان و پاکستان از نقاط حساس و استراتژیک کشور به شمار می‌آید. طبیعت منزوی و غیر حاصلخیز مناطق مرزی پیوسته به دلیل نبود رفاه و انگیزه لازم برای زندگی زمینه‌‎ساز مشکلات امنیتی بوده است. امنیت منطقه جنوب شرق ایران، به ویژه استان سیستان و بلوچستان، به دلیل موقعیت حساس مرزی و همجواری با افغانستان و پاکستان، نقش تعیین‌کننده‌ای در تحقق امنیت پایدار ملی دارد. این منطقه با چالش‌های متعددی از جمله فعالیت‌های غیرقانونی، تنوع قومی، توسعه‌نیافتگی اقتصادی و تهدیدات امنیتی مواجه است که می‌تواند ثبات کل کشور را تحت تأثیر قرار دهد. پژوهش حاضر با هدف تحلیل نقش مؤلفه‌های طبیعی، اجتماعی-فرهنگی، اقتصادی، دفاعی-امنیتی و سیاسی بر امنیت پایدار منطقه جنوب شرق انجام شده است. روش تحقیق توصیفی-پیمایشی بوده و داده‌ها از طریق پرسشنامه‌ی محقق‌ساخته مبتنی بر طیف لیکرت، با مشارکت ۲۹ نفر از متخصصان و فرماندهان مناطق عملیاتی گردآوری شد. نتایج نشان داد که عوامل دفاعی-امنیتی با بالاترین میانگین رتبه، مهم‌ترین نقش را در تأمین امنیت پایدار ایفا می‌کنند. همچنین استفاده از ظرفیت‌های محلی، تقویت زیرساخت‌های اقتصادی و فرهنگی، و مدیریت هوشمند مرزها از جمله راهکارهای کلیدی برای ارتقای امنیت در این منطقه شناسایی شد.
کلیدواژه ها
امنیت پایدار، سیستان و بلوچستان، امنیت مرزی، عوامل دفاعی-امنیتی، توسعه منطقه‌ای. 
وضعیت: پذیرفته شده