| تحلیل نقش بسیج در الگوی تلفیقی امنیت پایدار و توسعه محلی در شرایط کنونی جنوبشرق ایران |
| کد مقاله : 1694-PAYDARI |
| نویسندگان |
|
اکبر جوانمرد * نزاجا |
| چکیده مقاله |
| جنوبشرق ایران یکی از پیچیدهترین و حساسترین مناطق ژئوپلیتیکی کشور است که امنیت آن تحت تأثیر برهمکنش عوامل سخت، نرم و توسعهای قرار دارد. هدف پژوهش حاضر، تحلیل الگوی امنیت پایدار در این منطقه با تأکید بر نقش بسیج بهعنوان یکی از مهمترین بازیگران مردمی–نهادی است. روش مطالعه بهصورت اسنادی–تحلیلی بوده و یافتهها از تلفیق ادبیات نظری، اسناد رسمی، پژوهشهای منطقهای و تحلیل شرایط ژئوپلیتیکی افغانستان در دوره اخیر استخراج شده است. نتایج پژوهش نشان میدهد که امنیت جنوبشرق ایران نهتنها وابسته به کنترل مرزی، مقابله با تهدیدات فراملی و حضور نیروهای امنیتی (امنیت سخت) است، بلکه بهشدت تحت تأثیر سرمایه اجتماعی، اعتماد عمومی، انسجام هویتی و توان مدیریت تهدیدات نرم قرار دارد. همچنین توسعهنیافتگی، نابرابری فضایی، ضعف زیرساختها و محدودیت فرصتهای اقتصادی از عوامل اصلی تولید ناامنی در منطقه هستند و بدون پیشبرد توسعه، امنیت پایدار شکل نمیگیرد. یافتهها نشان میدهند که بسیج با نقش سهگانه خود—مشارکت در امنیت سخت، تقویت امنیت نرم از طریق هویتسازی و روایتسازی، و نقشآفرینی توسعهای از طریق محرومیتزدایی و خدمات اجتماعی—بهعنوان حلقه اتصال سه حوزه امنیتی عمل کرده و عمق اجتماعی امنیت را در منطقه تقویت میکند. جمعبندی پژوهش بیان میکند که الگوی مطلوب امنیت جنوبشرق ایران، الگویی تلفیقی و بومی است که در آن همافزایی امنیت سخت، امنیت نرم و توسعه منطقهای با محوریت سرمایه اجتماعی و نقشآفرینی بسیج، میتواند زمینهساز ثبات پایدار و کاهش تهدیدات ساختاری در منطقه باشد. |
| کلیدواژه ها |
| امنیت پایدار، جنوبشرق ایران، امنیت نرم، امنیت سخت، توسعه منطقهای، سرمایه اجتماعی، بسیج، امنیت مرزی. |
| وضعیت: پذیرفته شده |
