| جنگ اطلاعاتی و نفوذ فرهنگی |
| کد مقاله : 1691-PAYDARI (R1) |
| نویسندگان |
|
علیرضا کریمی *1، قاسم شاهسونی2، میثم ثقفی2 1پادگان فرماندهی آماد و پشتیبانی جنوب شرق نزاجا 2فرماندهی آماد و پشتیبانی جنوب شرق نزاجا |
| چکیده مقاله |
| گسترش فناوریهای ارتباطی و تحول در ساختارهای رسانهای معاصر، شکل نوینی از تقابل را در عرصه امنیت ملی پدید آورده است که در آن، اطلاعات و فرهنگ به ابزارهای اصلی اعمال قدرت و نفوذ تبدیل شدهاند. جنگ اطلاعاتی و نفوذ فرهنگی از مهمترین نمودهای این تقابل نوین به شمار میآیند که با هدف اثرگذاری بر ادراک، نگرش و رفتار جوامع دنبال میشوند. اهمیت این موضوع از آنجا ناشی میشود که نفوذ فرهنگی، برخلاف تهدیدات سخت، ماهیتی تدریجی، غیرمستقیم و کمهزینه دارد و میتواند بدون ایجاد تنش آشکار، بنیانهای هویتی، ارزشی و اجتماعی جوامع را دچار فرسایش کند. ازاینرو، شناخت دقیق سازوکارهای جنگ اطلاعاتی و نفوذ فرهنگی و تبیین پیامدهای آن، ضرورتی اجتنابناپذیر برای سیاستگذاری امنیتی و فرهنگی محسوب میشود. پژوهش حاضر با هدف تحلیل ابعاد، الگوها و شیوههای اعمال جنگ اطلاعاتی و نفوذ فرهنگی انجام شده است. روش تحقیق از نوع کیفی و توصیفی–تحلیلی بوده و بر بررسی منابع علمی، اسناد راهبردی و تحلیل نمونههای شاخص فعالیتهای اطلاعاتی و فرهنگی در محیطهای اجتماعی معاصر استوار است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که جنگ اطلاعاتی و نفوذ فرهنگی غالباً در قالب فرایندهای چندلایه و ترکیبی شکل میگیرند و از همافزایی رسانههای نوین، شبکههای اجتماعی و مؤلفههای روانی و هویتی بهره میبرند. نتایج تحقیق بیانگر آن است که مقابله مؤثر با این تهدیدات مستلزم اتخاذ رویکردی جامع است که علاوه بر اقدامات فنی و رسانهای، بر ارتقای سواد رسانهای، تقویت تابآوری فرهنگی و هماهنگی نهادی در سطح سیاستگذاری و اجرا تأکید داشته باشد. این پژوهش میتواند مبنایی برای تدوین راهبردهای کارآمد دفاع فرهنگی و مدیریت هوشمندانه تهدیدات نرم در فضای اطلاعاتی فراهم آورد. |
| کلیدواژه ها |
| تهدیدات نامتقارن ، جنگِ اطلاعاتی ، الگوریتمهای شبکههای اجتماعی ، نفوذِ فرهنگی استراتژیک ، سواد رسانهای |
| وضعیت: پذیرفته شده |
