نقش و جایگاه امنیت منطقه جنوب شرق ایران در جنگ‌های آینده: تحلیل تهدیدات ترکیبی و ارائه راهبردهای مقابله
کد مقاله : 1471-PAYDARI (R1)
نویسندگان
محسن نوری امامزاده ئی *، صادق کشاورزی، مسعود زارع
ارتش/نزاجا
چکیده مقاله
جنوب شرق ایران، به عنوان محور اصلی امنیت ملی و دروازه استراتژیک اتصال کشور به اقیانوس هند، موقعیتی بی‌بدیل و چندوجهی در معادلات ژئوپلیتیکی و امنیتی معاصر منطقه غرب آسیا به خود اختصاص داده است. هدف این پژوهش، تبیین نقش حیاتی و اهمیت استراتژیک این منطقه در سناریوهای جنگ‌های آتی و تحولات امنیتی پیش‌رو است که با رویکرد توصیفی–تحلیلی و در چارچوب نظری تلفیقی «مجموعه امنیتی منطقه‌ای» و مفهوم «جنگ ترکیبی» انجام شده است. داده‌ها از طریق تحقیق جامع کتابخانه‌ای و اسنادی، شامل بررسی انتقادی منابع علمی، متون سیاست‌گذاری کلان ملی، پایان‌نامه‌های آکادمیک، و سوابق رسمی مرتبط با برنامه‌ریزی‌های امنیتی در مقیاس ملی و منطقه‌ای، گردآوری شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهند که منازعات آتی در این منطقه، ماهیتی پیچیده، چندلایه و ترکیبی خواهند داشت؛ به گونه‌ای که اشکال درهم‌تنیده‌ای از رویارویی مانند جنگ‌های نیابتی، عملیات گروه‌های تروریستی، فشارهای اقتصادی پایدار بر مسیرهای ترانزیتی و کریدورهای دریایی، جنگ روانی با هدف تضعیف انسجام اجتماعی، و حملات سایبری علیه زیرساخت‌های حیاتی و شبکه‌های ارتباطی در آن نقش تعیین‌کننده ایفا خواهند کرد. این مقاله با تحلیل تأثیر ژئواستراتژیک جنوب شرق ایران بر امنیت و ثبات ملی، مجموعه‌ای جامع از راهبردهای کاربردی را در چهار حوزه اصلی—«امنیتی و نظامی»، «اقتصادی و توسعه‌ای»، «اجتماعی و فرهنگی» و «دیپلماتیک و بین‌المللی»—ارائه می‌دهد تا چارچوبی یکپارچه برای سیاست‌گذاری مؤثر، تقویت ثبات منطقه‌ای و مدیریت پیشگیرانه بحران‌های ترکیبی آینده فراهم آورد.
کلیدواژه ها
امنیت منطقه‌ای، جنوب شرق ایران، جنگ‌های آینده، تهدیدات ترکیبی، جنگ نیابتی، بندر چابهار، امنیت ملی.
وضعیت: پذیرفته شده