دیپلماسی آب و انرژی: راهبردی نوین برای توسعه پایدار و کاهش تنش‌های منطقه‌ای در جنوب شرق ایران
کد مقاله : 1387-PAYDARI (R1)
نویسندگان
احمد صادقی *
ستواندوم وظیفه نزاجا (گروه 455 مهندسی رزمی)
چکیده مقاله
دیپلماسی آب و انرژی به‌عنوان یکی از رویکردهای نوین در مدیریت روابط منطقه‌ای، نقشی کلیدی در کاهش تنش‌ها و دستیابی به توسعه پایدار ایفا می‌کند. جنوب شرق ایران به دلیل موقعیت ژئوپلیتیکی، همجواری با کشورهای دارای منابع مشترک آبی و انرژی، و وجود چالش‌های زیست‌محیطی و اقتصادی، نیازمند سیاست‌هایی نوین برای مدیریت این منابع است. این پژوهش با هدف بررسی ظرفیت‌های دیپلماسی آب و انرژی در ارتقای امنیت پایدار و توسعه منطقه‌ای انجام شده است. روش تحقیق مبتنی بر تحلیل نظری و مرور مطالعات کاربردی در حوزه دیپلماسی منابع است. در این مطالعه، نقش دیپلماسی آب در مدیریت منابع مشترک، کاهش تنش‌های مرزی و تقویت همکاری‌های منطقه‌ای بررسی شد. همچنین، ظرفیت‌های دیپلماسی انرژی در ایجاد همگرایی اقتصادی، توسعه زیرساخت‌های مشترک و افزایش اعتماد سیاسی میان کشورها مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان می‌دهد که بهره‌گیری از دیپلماسی آب و انرژی می‌تواند به کاهش تعارضات، افزایش تاب‌آوری اجتماعی و اقتصادی، و ارتقای جایگاه منطقه‌ای ایران کمک کند. یافته‌ها نشان می‌دهد که تلفیق این دیپلماسی با رویکردهای بومی و فرهنگی می‌تواند الگویی نوین برای توسعه پایدار و امنیت پایدار در جنوب شرق ایران فراهم آورد. در جنوب شرق ایران، چالش‌های متعددی همچون کمبود منابع آب، فشارهای زیست‌محیطی، نیاز به توسعه زیرساخت‌های انرژی و وجود تنش‌های مرزی، ضرورت توجه به دیپلماسی آب و انرژی را دوچندان کرده است. این منطقه نه‌تنها به منابع داخلی وابسته است، بلکه تعامل با کشورهای همسایه در مدیریت منابع مشترک برای امنیت پایدار و توسعه اقتصادی حیاتی است. بنابراین، بررسی ظرفیت‌های دیپلماسی آب و انرژی در این منطقه می‌تواند راهگشای سیاست‌گذاران و پژوهشگران باشد.
کلیدواژه ها
دیپلماسی آب، دیپلماسی انرژی، توسعه پایدار، امنیت منطقه‌ای، جنوب شرق ایران.
وضعیت: پذیرفته شده