| الگوی بازدارندگی دریایی و نقش نیروهای دفاعی–امنیتی در ثبات جنوب شرق |
| کد مقاله : 1385-PAYDARI |
| نویسندگان |
|
حسین جمشیدی * دانشجوی کارشناسی دانشگاه افسری امام علی (ع) |
| چکیده مقاله |
| تحولات ژئوپلیتیکی و استراتژیک در منطقه خاورمیانه، به ویژه در حوزه خلیج عمان و دریای مکران، اهمیت راهبردی منطقه جنوب شرق ایران را دوچندان ساخته است. این منطقه به دلیل موقعیت استراتژیک خود بر کرانه های آب های آزاد، دروازه ترانزیتی انرژی و تجارت جهانی، و کانون اصلی رقابت قدرت های منطقه ای و فرامنطقه ای محسوب می شود. مقاله حاضر با هدف ترسیم الگوی کارآمد بازدارندگی دریایی و تبیین نقش محوری نیروهای دفاعی–امنیتی در حفظ ثبات این منطقه حیاتی تدوین شده است. این پژوهش با اتکا به رویکردی ترکیبی و استفاده از روش تحلیل کیفی مبتنی بر نظریه سیستمی و دکترین های بازدارندگی )بازدارندگی سنتی، بازدارندگی یکپارچه، و بازدارندگی ترکیبی(، به بررسی مؤلفه های تهدیدآمیز شامل تهدیدات نظامی کلاسیک، تروریسم دریایی، و جنگ های نیابتی سایبری-اطلاعاتی می پردازد. فرضیه اصلی این است که تقویت یکپارچگی عملیاتی نیروهای مسلح، توسعه ظرفیت های دفاعی فعال و انفعالی در سواحل و دریا، و به کارگیری هوشمندانه دکترین بازدارندگی منعطف، شرط لازم برای تضمین امنیت پایدار در جنوب شرق ایران است. یافته های پژوهش نشان می دهد که تمرکز صرف بر بازدارندگی صرفاً نظامی کافی نیست؛ بلکه یک الگوی بازدارندگی جامع که شامل مؤلفه های سیاسی، اقتصادی، اطلاعاتی، و دیپلماسی فعال منطقه ای باشد، ضروری است. نقش نیروهای دفاعی–امنیتی فراتر از دفاع سخت افزاری بوده و شامل ایجاد ثبات نرم افزاری از طریق مشارکت در طرح های توسعه سواحل و مقابله با تهدیدات فرا ملی است. این مقاله با ارائه چارچوبی برای بازدارندگی چندلایه، به سیاست گذاران راهکارهایی برای ارتقاء امنیت ملی در این محور استراتژیک ارائه می دهد. |
| کلیدواژه ها |
| بازدارندگی دریایی، امنیت جنوب شرق ایران، نیروهای دفاعی–امنیتی، دریای مکران، ثبات منطقه ای، دکترین دفاعی |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
