| تحلیل نقش محیط زیست در تقویت زیستی منطقه جنوب شرق ایران |
| کد مقاله : 1231-PAYDARI (R3) |
| نویسندگان |
|
محمدرضا علی رضوانی * پژوهشگر پژوهشکده دفاع مقدس، پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس، تهران، ایران |
| چکیده مقاله |
| محیط زیست به عنوان بستر اصلی زیست انسانی، زیربنای امنیت پایدار، توسعه همهجانبه و رفاه اکولوژیک جوامع محسوب میشود. در منطقه جنوب شرق ایران، آسیبپذیریهای طبیعی و انسانی، از جمله تغییرات اقلیمی، خشکسالیهای طولانی، فرسایش خاک، کاهش حاصلخیزی، آلودگیهای شیمیایی ناشی از فعالیتهای صنعتی و جنگی، و کاهش تنوع زیستی، چالشهای گستردهای در حوزه سلامت انسان، امنیت غذایی، معیشت مردم و زیستپایداری ایجاد کردهاند. این پژوهش با هدف تحلیل نقش محیط زیست در تقویت زیستی منطقه جنوب شرق کشور انجام شده و تلاش دارد با بهرهگیری از نظریه تابآوری و رویکرد امنیتی مکتب کپنهاگ، پیوند میان سلامت محیطی، تاب آوری اجتماعی و پایداری دفاع زیستی را به صورت جامع تبیین کند. روش پژوهش به صورت توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر مطالعات کتابخانهای، گزارشهای محیط زیستی، دادههای علمی موجود و نمونهبرداریهای تاریخی است. یافتهها نشان میدهد که احیای زیستبومها، حفاظت از پوشش گیاهی، مدیریت پایدار منابع آب و خاک، بازسازی تالابها، کنترل آلودگیهای شیمیایی و خاکی، و احیای گونههای بومی، میتواند به عنوان یک سپر دفاعی طبیعی در برابر بحرانهای زیستی، بیماریها، آفات، و مخاطرات اقلیمی عمل کند. ارتقای تابآوری محیطی در این منطقه، ضمن کاهش آسیبپذیریهای اجتماعی، اقتصادی و زیستمحیطی، زمینهساز امنیت غذایی پایدار، افزایش کیفیت منابع آب و خاک، بهبود سلامت عمومی و تقویت زیرساختهای توسعه پایدار است. در نهایت، حفاظت و مدیریت هوشمند محیط زیست در جنوب شرق ایران، علاوه بر تضمین پایداری زیستبوم، موجب افزایش توان دفاعی زیست محیطی کشور، کاهش اثرات مخرب تهدیدات طبیعی و انسانی، و ارتقای رفاه اجتماعی و توسعه اقتصادی در بلند مدت میشود. |
| کلیدواژه ها |
| محیط زیست، تابآوری زیستی، جنوب شرق ایران، امنیت پایدار، مدیریت منابع طبیعی، نظریه امنیتی کپنهاگ. |
| وضعیت: پذیرفته شده |
