راهکارهای مقابله با تهدیدات جغرافیایی انسانی شهر پیشین

کد مقاله : 1210-PAYDARI (R1)

نویسندگان

مصطفی دهستانی *1، عباس حیدری2 1پژوهشگر دافوس 2دافوس

چکیده مقاله

امنیت مرزی به عنوان یکی از ارکان اساسی امنیت ملی، همواره در کانون توجه سیاستگذاران و برنامه‌ریزان کشور قرار داشته است. در این میان، استان سیستان و بلوچستان به دلیل موقعیت جغرافیایی حساس و هممرزی با دو کشور پاکستان و افغانستان، از جمله مناطق بحرانی از نظر امنیتی محسوب می‌شود. شهر پیشین، به عنوان یکی از شهرهای مرزی این استان، به دلیل فاصله کم با مرز پاکستان (حدود ۸ کیلومتر)، اشتراکات قومی، زبانی و مذهبی با ساکنان آن سوی مرز، و همچنین وجود پدیده‌هایی همچون قاچاق کالا، اسلحه و مواد مخدر، با تهدیدات متعدد جغرافیای انسانی روبرو است. این تهدیدات در ابعاد اقتصادی، فرهنگی و سیاسی خود را نشان می‌دهند و می‌توانند ثبات امنیتی منطقه را با چالش‌های اساسی مواجه سازند. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از لحاظ روش پژوهش، توصیفی-تحلیلی است. داده‌ها با استفاده از روش‌های کتابخانه‌ای و میدانی (پرسشنامه محقق‌ساخت) گردآوری و با نرم‌افزار SPSS تجزیه و تحلیل شد. جامعه آماری شامل ۱۰۸ نفر از فرماندهان، مدیران و خبرگان منطقه بود. نتایج پژوهش نشان داد که تهدیدات جغرافیای انسانی شهر پیشین بیش از هر چیز ریشه در مشکلات اقتصادی و معیشتی دارد که زمینه‌ساز رشد ناامنی، قاچاق، افراط‌گرایی مذهبی و نارضایتی اجتماعی می‌شود. عامل فرهنگی نیز از طریق نفوذ رسانه‌های بیگانه، گسترش تفکرات سلفی و تضعیف انسجام ملی بر تشدید بحران‌ها اثرگذار است. در سطح سیاسی، ضعف مدیریت بومی، کم‌توجهی به مشارکت نخبگان و ناهماهنگی بین دستگاه‌های محلی از عوامل مؤثر بر بروز تهدیدات محسوب می‌شود.به‌طورکلی، مقابله مؤثر با تهدیدات جغرافیای انسانی شهر پیشین مستلزم رویکردی چندبُعدی و ترکیبی از اقدامات سیاسی- امنیتی، فرهنگی و اقتصادی است

کلیدواژه ها

تهدید، دفاع، جغرافیای انسانی، شهر پیشین

وضعیت: پذیرفته شده