| تحلیل تهدیدات نوین و راهبردهای ارتقای تابآوری سلامت و محیط زیست در جنوب شرق ایران |
| کد مقاله : 1165-PAYDARI (R2) |
| نویسندگان |
|
حسن رضائی *1، مریم مرادی2 1استادیار گروه جغرافیا 2دکتری تخصصی سلامت در بلایا و فوریتها، دپارتمان بحران، بیمارستان 502 نزاجا، تهران، ایران |
| چکیده مقاله |
| در چشمانداز امنیتی معاصر، مفهوم امنیت ملی فراتر از محدودیتهای سنتی نظامی گسترش یافته و طیف گستردهای از تهدیدات غیرنظامی از جمله همهگیریها، تغییرات اقلیمی و تخریب محیط زیست را در بر میگیرد. در قلب مدیریت این خطرات پیچیده، دکترین پدافند غیرعامل قرار دارد؛ یک استراتژی جامع و پیشگیرانه که برای محافظت از جمعیت، زیرساختهای حیاتی و منابع اساسی کشور در برابر همهگونه خطرات، بهویژه تهدیدات زیستی، شیمیایی و رادیولوژیکی طراحی شده است. این پژوهش با هدف تحلیل تهدیدات نوین زیستی و ارائه راهبردهای ارتقای تابآوری سلامت و محیط زیست در جنوب شرق ایران طراحی شد. با توجه به آسیبپذیری شدید این منطقه در برابر تداخل تهدیدات محیطی (مانند خشکشدن تالابهای حامون و طوفانهای گردوغبار) و زیستی (شیوع تب دنگی)، رویکرد پژوهش کیفی و روش تحلیل مضمون براون و کلارک (2006) بهکار گرفته شد. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته با ذینفعان کلیدی (از جمله متخصصان سلامت، کارشناسان محیط زیست، مسئولان پدافند غیرعامل و اعضای جامعه محلی) و بررسی اسناد سیاستی جمعآوری شدند. یافتهها در قالب یک شبکه مضامین سلسلهمراتبی سازماندهی گردید که شامل ۴ مضمون فراگیر (حکمرانی و سیاستگذاری، فناوری و زیرساخت، اجتماعی-فرهنگی، و زیستمحیطی-سلامت)، ۱۲ مضمون سازماندهنده و ۳۶ مضمون پایه بود. نتایج نشان داد که تهدیدات زیستی و محیطی در این منطقه بهصورت سیستمی و درهمتنیده عمل میکنند و پاسخ مؤثر به آنها مستلزم یک چارچوب یکپارچه پدافند غیرعامل است که بر چهار محور حکمرانی یکپارچه، سرمایهگذاری فناورانه، توانمندسازی جوامع محلی و احیای اکوسیستمهای طبیعی استوار باشد. بر این اساس، پیشنهادهای عملیاتی برای سیاستگذاری در سطوح ملی و منطقهای ارائه شد. |
| کلیدواژه ها |
| پدافند غیرعامل زیستی؛ تهدیدات نوین؛ تابآوری سلامت؛ تابآوری محیط زیست؛ جنوب شرق ایران. |
| وضعیت: پذیرفته شده |
