چارچوب یکپارچه سلامت- محیط زیست - دفاع زیستی برای توسعه پایدار سواحل مکران
کد مقاله : 1143-PAYDARI (R2)
نویسندگان
علی عظیمی *
کارشناس پایش محیط زیست سواحل سازمان بنادر و دریانوردی
چکیده مقاله
سواحل مکران با موقعیت ژئوپلیتیکی ممتاز در امتداد دریای عمان و دسترسی به اقیانوس هند، تنوع زیستی غنی، امکانات و ظرفیتهای گسترده اقتصادی، مهم‌ترین محور توسعه در جنوب‌شرق کشور به‌شمار می‌رود. این منطقه علاوه بر فرصت‌های اقتصادی و ترانزیتی با چالش‌های پیشروی ناموزون توسعه، فشارهای زیست‌محیطی و تهدیدات زیستی نوظهور (مانند بیماری‌های نوپدید، آلودگی‌ها، تغییرات اقلیمی) روبرو می باشد. این مقاله تعامل سه حوزه سلامت، محیط زیست و دفاع زیستی را در فرایند توسعه و امنیت پایدار مکران بررسی کرده و راهبردهای اجرایی مبتنی بر شواهد برای برنامه‌ریزی کلان ارائه می‌دهد. از این روی، هدف مطالعه حاضر، بررسی نقش همزیستی بین سلامت، محیط زیست، و دفاع زیستی در تحقق توسعه همه‌جانبه و امنیت پایدار منطقه مکران است. روش تحقیق توصیفی– تحلیلی و مبتنی بر روش کیفی است. داده‌ها از طریق مطالعه اسناد ملی، گزارش‌های بین‌المللی، مقالات علمی و تحلیل تطبیقی گردآوری گردید. برای تحلیل وضعیت منطقه، از مدل SWOT استفاده شد. یافته‌ها نشان دادند مدیریت ناکامل منابع طبیعی، آلودگی ناشی از فعالیت‌های صنعتی و حمل و نقل دریایی، کمبود زیرساختهای بهداشتی، ضعف‌های قانونی و نظارتی و آمادگی ضعیف در مقابله با خطرات بیولوژیک، موانع اصلی توسعه هستند. راهکارهایی چون تقویت زیربنای بهداشتی زیستی، پایش و مدیریت بهتر تنوع زیستی، آموزش عمومی، به‌کارگیری فناوری‌های پاک، همکاری منطقه‌ای و بین‌المللی و تدوین سیاست‌های یکپارچه سلامت-محیط زیست-دفاع زیستی پیشنهاد می‌گردد. این مقاله بر نوآوری‌هایی تأکید دارد که بتوانند منجر به سیاست‌های پیشگیرانه و اقدامات عملی شوند؛ به‌گونه‌ای که توسعه اقتصادی همراه با حفظ محیط زیست و تضمین امنیت زیستی و سلامت عمومی منطقه باشد.
کلیدواژه ها
سواحل مکران؛ توسعه پایدار؛ امنیت پایدار؛ اقتصاد آبی؛ دفاع زیستی؛ پایش زیست محیطی؛ سلامت
وضعیت: پذیرفته شده