| تقویت امنیت پایدار با استفاده از هوش مصنوعی و نظریه بازیها برای همسو کردن مردم در مقابله با چالشهای امنیتی در جنوب شرق ایران |
| کد مقاله : 1035-PAYDARI (R4) |
| نویسندگان |
|
مهدی کوره پز *1، رضا شیبانی2، سیدمحمدحسین معطر3 1دانشگاه ازاد اسلامی مشهد-گروه کامپیوتر 2دانشگاه آزاد اسلامی مشهد، گروه کامپیوتر 3دانشگاه آزاد اسلامی مشهد، گروه کامپیوتر |
| چکیده مقاله |
| امنیت پایدار در جنوب شرق ایران، بهویژه استان سیستان و بلوچستان، نیازمند تعامل سازنده میان مردم محلی و نهادهای امنیتی در برابر طیفی از تهدیدات چندبعدی است. این تهدیدات شامل فعالیت گروهکهای مسلح، قاچاق سوخت و کالا، سرقت و راهزنی، چالشهای اقلیمی ناشی از خشکسالی، کمبود منابع آبی و همچنین تنوع مذهبی و فرهنگی، ساختار درهم تنیده و طایفه محور منطقه میباشند. در این مطالعه، چارچوبی تحلیلی مبتنی بر هوش مصنوعی (AI) و نظریه بازیها(game theory) ارائه میشود که با ترکیب مدلهای همکارانه و غیرهمکارانه، قادر به پیشبینی، بهینهسازی و همسوسازی رفتار بازیگران مختلف در سطح محلی و ملی است. دادههای پژوهش از منابع معتبر بینالمللی و داخلی شامل گزارشهای امنیت سایبری اتحادیه اروپا (2023)، شاخص جهانی صلح(GPI)، داده های منابع دسترسی باز(osint)، آمار رسمی مرکز آمار ایران (1402) و گزارشهای وزارت کشور در خصوص درگیریهای مسلحانه و قاچاق در سیستان و بلوچستان گردآوری شدهاند. مدل پیشنهادی با بهرهگیری از مفاهیم تعادل نش، بازیهای تکرارشونده و الگوریتمهای یادگیری ماشین، بهویژه یادگیری تقویتی (RL)، مکانیزمهایی برای ایجاد مشوقهای مثبت، بازدارندگی مؤثر و افزایش اعتماد متقابل طراحی و پیشنهاد میکند. نتایج شبیهسازیها نشان میدهد مدل ارائهشده میتواند میزان مشارکت مردمی در مقابله با تهدیدات محلی را تا ۳۲٪ افزایش دهد و احتمال همکاری جامعه با تهدیداتی مانند قاچاق، گروهکهای مسلح و نزاع های طایفه ای را تا ۲۷٪ کاهش دهد. افزون بر این، یافتهها نشان میدهد رویکرد پیشنهادی قابلیت تعمیم به سایر مناطق مرزی ایران و حتی محیطهای بینالمللی مشابه را نیز دارد و میتواند مبنایی برای سیاستگذاری امنیتی مبتنی بر شرایط چندبعدی امنیتی باشد. |
| کلیدواژه ها |
| امنیت پایدار، هوش مصنوعی، نظریه بازی ها، بازدارندگی پویا، یادگیری تقویتی، جنوب شرق ایران |
| وضعیت: پذیرفته شده |
